معرفی ذرت شیرین و نیاز آبی آن

کاهش منابع آبی کشور در سالهای اخیر سبب شده است که توجه به کشت محصولات با دوره رشد کوتاه تر و مصرف آب کم تر افزایش یابد. ذرت شیرین، محصولی است که با توجه به دوره رشد کوتاه و امکان برداشت در مرحله شیری بودن دانه از نیاز آبی متعادلی برخوردار است از ذرت شیرین در کنسروسازی تولید علوفه تازه خوری و مصارف صنعتی تولید شربت ذرت می توان بهره گرفت.

کشت ذرت شیرین، علاوه بر خودکفایی در تولید این محصول امکان استفاده از کشت نشایی و کشت دوم را فراهم می آورد. ذرت شیرین دارای ارقام استاندارد با شیرینی ،زیاد فوق شیرین، هم افزایی و سه گانه است که هر یک دارای خصوصیات قابل توجه و نقاط ضعف و قوت متفاوتی هستند. با توجه به مزایای تولید ذرت شیرین تلاش برای توسعه کشت این محصول و معرفی و یا واردسازی ارقام جدید آن به کشور ضروری است.

یکی از محصولات راهبردی که نقش بسزایی در خودکفایی کشور در تامین خوراک دام و طیور ایفا میکند ذرت است که به دو صورت دانه ای و علوفه ای و به ترتیب با سطح زیر کشت ۱۳۸۹۶۶ و ۱۹۹۰۲۸ هکتار و میزان تولید ۱/۰۶میلیون تن و ۱۰ میلیون تن در مناطق وسیعی از کشور کشت میشود. با این همه نیاز آبی بالای ذرتهای متداول دیررس و کاهش منابع آبی کشور در دهه های اخیر، موجب شده است که تلاشهای گسترده ای در جهت آشناسازی و ترغیب کشاورزان به کشت ذرتهای زودرس و میانرس که از دوره رشد کمتری برخوردارند انجام شود. این امر اگرچه سبب افزایش نسبی سطح زیر کشت ذرتهای زودرس در طی سالهای اخیر شده است با این همه به دلیل عملکرد کمتر دانه در واحد سطح در کشت دانه ای و تولید کم تر علوفه نسبت به ارقام دیررس (در کشت علوفه ای کشت ارقام زودرس چندان با اقبال کشاورزان مواجه نشده است )یکی از گیاهان مناسب برای کشت در شرایط کم آبی کشور ذرت شیرین است که می تواند تا حدودی چاره ساز مشکل کمبود نهاده آب باشد.

نیاز آبی ذرت شیرین

فاصله زمانی کاشت تا برداشت ارقام دیررس و زودرس ذرت دانه ای به ترتیب ۱۳۵ – ۱۲۵ و ۱۱۵-۱۱۰ روز است و این امر سبب میشود که برای تولید ذرتهای دیررس و زودرس به ترتیب ۱۵ – ۱۳ و ۱۳-۱۱ نوبت آبیاری اعمال شود و در مجموع نیاز آبی برای ارقام زودرس و میانرس حدود ۵۵۰۰ – ۴۵۰۰ متر معکب و برای ارقام دیررس حدود ۷۵۰۰ متر مکعب در هکتار است همچنین در صورت کشت ذرت به عنوان علوفه نیز ۱۴-۱۲ نوبت آبیاری لازم است و نیاز کل آبی آن ۶۵۰۰ متر مکعب در هکتار برآورد میشود این در حالی است که زودرس بودن نسبی ارقام ذرت شیرین و امکان برداشت آنها در مرحله شیری بودن سبب میشود که این ارقام ظرف دو تا سه ماه از زمان کاشت قابل برداشت باشد و صرفاً به ۷-۱۰ نوبت آبیاری نیاز داشته باشند (کل نیاز آبی ذرت شیرین ۶۰۰۰-۴۷۰۰ متر مکعب در هکتار است که در صورت استفاده از روشهای آبیاری قطره ای به۳۲۰۰-۳۸۰۰ متر مکعب در هکتار کاهش مییابد مقادير متعادل نیاز آبی ذرت شیرین، کشت این محصول در مناطق مواجه با شرایط کم آبی نسبی را توجیه پذیر میسازد.